Janowskie Korzenie - Jan Jawurek

Nieco ponad 3 lata temu opracowałem i opublikowałem na blogu artykuł o dr Aleksandrze Jawurku (LINK). Opisałem w nim postać doktora, jego dokonania, a także zahaczyłem o członków rodziny. Podałem kilka wzmianek o jego ojcu, który był muzykiem oraz rodzeństwie. 

W tamtym roku napisał do mnie Pan Piotr Widz z Muzeum Regionalnego w Janowie Lubelskim. Współtworzy on czasopismo regionalne Janowskie Korzenie, które jest wydawane 2 razy w roku. Wydawcą czasopisma jest właśnie Muzeum w Janowie. Pan Piotr szukał materiałów o Janie Jawurku (ojcu Aleksandra), który w 1860 przebywał w Janowie i przygotowywał oprawę muzyczną dla obchodów uroczystości odpustowych. Tak się złożyło, że w moim artykule było już nieco informacji o Janie Jawurku. Próbowałem jeszcze szukać dodatkowych informacji o nim, ale trafiłem tylko na kilka wzmianek w gazecie. W każdym razie Pan Piotr bazując na tych danych oraz swoich materiałach napisał bardzo ciekawy artykuł, w którym przedstawił dalsze losy Jana Jawurka (seniora). Dziś za pośrednictwem poczty otrzymałem swój egzemplarz Janowskich Korzeni, za który serdecznie dziękuję. Jest w nim artykuł Pana Piotra oraz kilka innych ciekawych tekstów dot. historii Janowa i tamtych okolic. Zainteresowanych tymi materiałami odsyłam na stronę Muzeum, gdzie można zapoznać się z zawartością czasopisma (LINK) oraz nabyć egzemplarz. Poniżej prezentuję okładkę.

Janowskie Korzenie nr 46 z 2026 roku

dr Franciszek Andrzej Wentzel z Wiskitek

Trzy lata temu opracowałem życiorys jednego z lekarzy z Wiskitek - dr. Jawurka. Jest on dostępny tutaj: LINK. Artykuł ten jednak nie wyczerpał tematu opieki zdrowotnej w XIX wieku w Wiskitkach. W tamtych czasach w mieście mieszkał jeszcze inny znany lekarz - Franciszek Wentzel. Udało mi się zebrać trochę ciekawych danych. Za część źródeł dziękuję Justynie Sydry i Michałowi Gajzlerowi. Po zebraniu informacji stworzyłem kolejny tekst, którym chciałbym się z Państwem podzielić. Zainteresowanych historią Wiskitek i osobą dr. Franciszka Wentzla zapraszam do artykułu: LINK.

Żródła genealogiczne aktualizacja

Co jakiś czas warto sprawdzić, czy pojawiły się nowe strony, blogi lub portale genealogiczne. Kilka lat temu stworzyłem takie zestawienie na blogu, gdzie udostępniam adresy ciekawych źródeł genealogicznych. Udało mi się znaleźć chwilę, aby zaktualizować tą listę. Niektóre strony, do których podawałem odnośniki są już nieaktualne, bądź je zmieniły. Od ostatniego czasu pojawiło się też kilka nowych  stron, o których warto wspomnieć. Są też takie, które mi umknęły i dopiero teraz na nie trafiłem. Oczywiście pewnie jest jeszcze wiele źródeł, o których nie wiem. Pewnie za jakiś czas na nie trafię i dodam do listy. Poniżej kilka ciekawych adresów z krótkimi opisami. Całość znajdziecie tutaj: LINK, a także w panelu po prawej stronie, byście nie musieli błądzić po zakamarkach bloga. Zauważyłem ostatnio tendencję, że wielu genealogów zakłada swoje grupki na FB, gdzie promują genealogię, często wrzucając krótkie posty-zajawki. Może i dobrze, w końcu pomaga to genealogii. Ja preferuję blog i dłuższe treści, przygotowywane własnoręcznie, bez AI, bez kopania w gęstwinie komentarzy. Jak ktoś chce się ze mną skontaktować to namiary podane w ostatniej górnej zakładce. Można też pisać i podawać swoje blogi/strony dot. genealogii to dorzucę do mojego zestawienia. W końcu ten blog jest po to, by szerzyć wiedzę o przodkach i pomoc w rozwijaniu tego hobby, co robię od prawie 10 lat niezmiennie "pro publico bono".

https://korzenie.online/ - Serwis Korzenie prowadzony jest przez Stowarzyszenie Genealogów i Regionalistów Polskich „Korzenie”. W tamtym roku rozpoczęli działalność pod adresem https://metryki-korzenie.pl/. Na początku zorganizowali grupę do wymiany mikrofilmów pochodzących od Mormonów z FS. Grupa prężnie działała i efekty widać nadal, gdyż zawiązało się stowarzyszenie, które ma swoje inicjatywy okołogenealogiczne. Swoje zasoby udostępniają teraz pod tym 1 adresem. Na FB mają też kilka powiązanych grup.

https://www.wadt.pl/projekt - projekt mający na celu indeksację starych dowodów tożsamości. Ostatnimi czasy sporo tych materiałów wpada w ręce genealogów. Przeszukiwanie tych zasobów jest żmudne. Ten projekt ma to ułatwić. Na FB istnieje również powiązany z projektem profil.

https://rosariumadgdar.blogspot.com/ - blog, który od 2023 udostępnie ciekawe historie z Łowicza i okolic. Jakoś zapomniałem go wcześniej dodać do listy. Polecam, bo autor wnikliwie bada dane historie i udostępnia ich szczegóły.

https://sieradzkiewsie.blogspot.com/ - świetny blog z materiałami historycznymi z regionu sieradzkiego. Autor systematycznie przegląda archiwalia i stare gazety dzieląc się istotnymi wzmiankami dot. miejscowości z tamtego regionu.

https://www.facebook.com/groups/873489841618630 - ciekawa grupa na FB, na której publikowane są wycinki z przedwojennych gazet. Dużo ciekawostek, również humorystycznych, jak i strasznych.

https://www.facebook.com/groups/kochamystarefotografie/ - ktoś szuka starych fotografii? Ta grupa jest dla niego. Ludzie dzielą się tam swoimi i znalezionymi w necie zdjęciami z dawnych lat.

https://www.facebook.com/groups/417314015617612/ - analogicznie, jak wyżej. Grupa dot. przedwojennych polskich fotografii

https://www.facebook.com/groups/8193979037281128/ - kolejna z grup fotograficznych, tym razem tematyka rodzinna

Szkoła tkacka w Oryszewie - artykuł

Jakiś czas temu szperając po zasobach polony trafiłem na 2 ciekawe zdjęcia opisane jako poświęcenie szkoły w Guzowie. Próbowałem znaleźć jakiekolwiek informacje na ten temat, ale mi się nie udało. Po dokładniejszym sprawdzeniu okazało się, że zdjęcia były zrobione w sąsiednim Oryszewie, gdzie w 1909 roku powstała szkoła tkacka. Funkcjonowała ona kilka lat, ale jak na tak krótki okres działania zachowało się sporo ciekawych informacji oraz zdjęć. Przeanalizowałem całość i napisałem krótki artykuł na temat tej placówki. Zainteresowanych historią powstania szkoły tkackiej w Oryszewie zapraszam tutaj: LINK

Znalazłem jeszcze ciekawy artykuł o Domu Pracy Przymusowej w Oryszewie, który powstał w latach 30-tych XX wieku. Była to inna placówka zorganizowana w tej miejscowości. O jej historii można przeczytać tutaj: LINK

Wieści z gazet #1 + nazwisko Okrasa / Okraszewski

Mając chwilę czasu powróciłem do cyklu opracowania nazwisk, który zapoczątkowałem wraz z blogiem. Utworzyłem wtedy sobie listę nazwisk, które chciałbym opisać. Przez lata poszukiwań udało mi się uzupełnić sporo danych w moim drzewku. Niestety brakuje czasu, aby to wszystko sensownie opisać. Tym razem padło na nazwisko Okrasa / Okraszewski z rejonu Białej Rawskiej. Kilka pokoleń tej rodziny znajduje się w moim drzwie, więc warto o niej wspomnieć. W zbiorach zachowało się nawet jedno zdjęcie ostatniej przedstawicielki tego rodu w moim drzewie. Zainteresowanych odsyłam do tekstu: LINK

Wieści z gazet #1

Szukając różnych informacji, czy to genealogicznych, czy do przygotowywanych tekstów, często sięgam do starych gazet i artykułów oraz dostępnych opracowań. Wśród kręgu moich zainteresowań są takie miejscowości jak Wiskitki, Żyrardów, Łowicz, czy Konstantynów oraz inne (głównie woj. łódzkie i mazowieckie). Swego czasu robiłem już różne zestawienia archiwalnych artykułów dla Wiskitek i Żyrardowa. Póki dzieci są małe, ciężko znaleźć czas na przygotowanie dłuższych opracowań, nie mówiąc już o wcześniej rozpoczętych inicjatywach.  Postanowiłem, że co jakiś czas będę wrzucał na blogu post z ciekawostkami (krótkie wzmianki, link + ew. zdjęcia) na jakie uda mi się trafić. Będę się raczej skupiał na tych miejscowościach, które dotyczą moich poszukiwań. Okres poszukiwań to głównie XIX/XX wiek. Pierwsza porcja wieści poniżej. Zapraszam do lektury.

1904 - Żyrardów

Artykuł opisujący miasto, jego historię i bieżącą sytuację. Są informacje o kościołach, Dittrichach i innych ważnych osobach związanych z miastem.

 

źródło: Naokoło Świata 33/1904

1887 - Zakłady Fabryczne Szajblera

Nie tylko Żyrardowską fabryką człowiek żyje. Łódź też miała swoje fabryki, których budynki zrewitalizowane stoją do tej pory. Oto 2-częściowy artykuł dotyczący fabryki Szajblera wraz ze zdjęciami.

źródło: Kłosy 1142 i Kłosy 1143 1887 rok

1909 - Z dziejów naszego przemysłu

Jedna część dłuższego artykułu, tym razem fragment poświęcony Towarzystwu Akcyjnemu Zakładów Żyrardowskich. Jest tam zdjęcie ogólne miasta i najważniejszych osób z nim związanych. Dodatkowo reklama samego towarzystwa.

źródło: Tygodnik ilustrowany 50 i 51 z 1909 roku

1823 - Konstantynów Łódzki

Krótka wzmianka 2 lata od momentu powstania miasta. Opisana aktualna sytuacja.

źródło: Kurier Warszawski 66 z 1823 roku

1889 - Szkice z jarmarku w Łowiczu

Ciekawa grafika obrazująca typowy jarmark w Łowiczu.

źródło: Kłosy 1267 z 1889 roku

1913 - 75-lecie szpitala w Łowiczu

Krótka wzmianka o obchodach 75-lecia powstania szpitala św. Tadeusza w Łowiczu. Jest również zdjęcie osób z nim związanych.

źródło: Świat 17 z 1913 roku

Na koniec 2 wiersze: "Żniwa" z 1912 roku oraz "Żniwo" z 1911 roku. Takie nawiązanie do nazwy świetnego zespołu muzycznego "Żniwa", który tworzy muzykę w oparciu o dawne teksty i tradycje. Gorąco polecam fanom folku, słowian i kultury neogotyckiej oraz celtyckiej.

źródło: Gazeta Świąteczna 1642/1912, 1590/1911

Stare gazety i aktualizacja artykułu o pastorach

Pisząc teksty na bloga w głównej mierze opieram się na starych gazetach, których skany dostępne są w Internecie. Tych źródeł jest tak duża ilość, że ciężko je wszystkie zliczyć, przejrzeć i wybrać sensowne informacje. Po jakimś czasie wydaje się, że dany temat udało się dobrze opracować, a później wpadają znienacka nowe fakty. 

W ten sposób udało mi się trafić w jednej z gazet zdjęcie ewangelickiego kościoła w Wiskitkach. Do tej pory były dostępne tylko 2 zdjęcia. Jedno fałszywe, źle opisane oraz drugie udostępnione na profilu gminy. Przypadkowo znalazłem wczoraj kolejne zdjęcie, które potwierdza to prawdziwe. Dorzuciłem je wraz z garścią informacji do artykułu o pastorach, który napisałem w 2024 roku. Tekst wraz ze zdjęciami i odnośnikami do źródeł dostępny jest tutaj: LINK

Dobrze jest podawać źródła swoich informacji, gdyż często w sieci powielane są błędy i ciężko je potem naprostować. W genealogii akurat jest to bardzo ważne.

Dodatkowo zaktualizowałem moje zestawienie dot. starych gazet, w których warto szukać informacji i zdjęć. Lista dostępna jest tutaj: LINK

Opracowanie wsi Bramki

Po paru tygodniach przeglądania metryk udało mi się przygotować opracowanie wsi Bramki i rodzin jej zamieszkujących. Podobne opracowania robiłem wcześniej dla wsi Drzewicz, Oryszew, Kozłowice czy Stachlew. Zestawienie obejmuje metryki z par. Błonie (woj.mazowieckie) od 1778 roku do 1808 + informacje z dalszych aktów. Potrzebne mi to było, gdyż miałem tam jedną rodzinę, która nadal sprawia mi problem w poszukiwaniach. Może komuś to pomoże w poszukiwaniach. Kilka rodzin było dosyć ciekawych w opracowaniu i musiałem się trochę nagłówkować, aby je rozpisać. Plik z materiałami zamieściłem tutaj: LINK

Dodatkowo na SZWA i AGAD znalazłem inwentarz innej wsi z par. Błonie, a są to Faszczyce. Ponadto jest opracowanie wsi Opypy i Żuków Z XVIII wieku. Są tam spisy włościan. To opracowanie archiwalne dostępne jest tutaj: LINK.

Niestety nie znalazłem innych inwentarzy, które by coś wniosły. Kilka innych opisywałem kiedyś tutaj: LINK

Historia Edmunda Kosima

Jesień to dobry czas, aby zostać w domu trochę więcej posiedzieć przy komputerze. Po kilku tygodniach poszukiwań i zbierania informacji udało mi się przygotować kolejny tekst. Jak poprzednio udostepniłem go na zaprzyjaźnionym portalu Echo Żyrardowskie, gdyż historia dotyczy głównie tego miasta i jego mieszkańców. Tym razem opracowałem postać Edmunda Kosima, który był policjantem. Działał na terenie Żyrardowa i okolic w latach 20-tych XX wieku. Tekst wyszedł dosyć długi, więc został podzielony na 2 części. Pierwszą z nich można już przeczytać tutaj: LINK. Tekst zawiera również sporo informacji o wg. mnie ciekawych sprawach kryminalnych, jakich się podjął wtedy Kosim. Kolejna część niebawem. Miłej lektury.

Jest już dostępna również część 2, ostatnia, mojego artykułu: LINK.

Edmund Kosim - 1925 rok

źródło: Express Poranny

Jeszcze raz o Kanzas

Z lekkim opóźnieniem, ale się udało. Pozyskałem cyfrowe kopie aktu notarialnego z 1821 roku, który identyfikowany jest z założeniem osady Konstantynów. Za zgodą archiwum udostępniam go w już kilkukrotnie modyfikowanym artykule o historii miasta: LINK. 

Na początku września odbył się również wykład o historii miasta, na którym miałem okazję być. Jego nagranie jest już częściowo dostępne w sieci (film został podzielony na części i systematycznie sie ukazują). Linki do nagrań oraz kilka innych odnośników do ciekawych zasobów umieściłem w przygotowanym wcześniej zestawieniu materiałów: LINK. Gdy pojawią się już wszystkie części to dodam ich linki na stronie.

Wydaje mi się, że na ten moment dostatecznie wyczerpałem temat Konstantynowa. Następna okazja będzie za 5 lat :)

195 lat Konstantynowa Łódzkiego

Zgodnie z wcześniejszymi wzmiankami, dzisiaj przypada 195 rocznica powstania Konstantynowa Łódzkiego. Z tej okazji warto poczytać o jego historii. Dorzuciłem jeszcze garść informacji do mojego artykułu: LINK, a także przygotowałem zestawienie ciekawych stron i materiałów dotyczących historii miasta. Jest ono dostępne tutaj: LINK

Za tydzień odbędą się huczne zabawy i wspólne świętowanie mieszkańców z tej okazji. Będzie także wykład o historii miasta, o którym pisałem wcześniej.

Zapraszam do lektury moich tekstów na temat Konstantynowa.

Fragment mapy z XIX wieku

źródło: LINK

Historia Konstantynowa Łódzkiego - aktualizacja

Koniec urlopu i przerwy. Znalazłem trochę czasu i motywacji, aby posiedzieć przy komputerze i coś napisać.

Pięć lat temu z okazji 190 urodzin Konstantynowa Łódzkiego napisałem obszerny artykuł. Zawierał on głównie dane dotyczące historii rodziny Krzywiec-Okołowiczów. Niebawem kolejne, okrągłe urodziny miasta, już 195-te. Z tej okazji poszperałem trochę w Internecie i znalazłem masę nowych informacji, których nie było w moim artykule. Udało mi się odtworzyć linię przodków założyciela miasta oraz dodać masę archiwalnych dokumentów. Artykuł został zaktualizowany i jest dostępny tutaj: LINK. Serdecznie zapraszam do jego lektury.

Przy okazji 5 września, z okazji urodzin miasta, odbędzie się wykład poświęcony historii jego powstania. Miejska biblioteka w Konstantynowie zaprasza do uczestnicwa. Więcej szczegółów pod LINKiem. 

Przekręty i oszustwa

źródło: LINK

Zgodnie z wcześniejszą zapowiedzią ukazał się mój artykuł o "Przekrętach i oszustwach" w dawnym Żyrardowie i okolicach. Jest on dostępny na Echu Żyrardowskim jak i blogu: LINK / LINK-ECHO. W tekście tym przestawiłem różne przykłady niecnych uczynków, jakich dopuścili się dawni mieszkańcy powiatu żyrardowskiego. Zapraszam do lektury.

Nieszczęśliwe wypadki podczas zabaw i spotkań

Przeglądając stare gazety znalazłem kilka ciekawych artykułów dot. wypadków podczas zabaw i spotkań. Udało mi się zebrać je w całość i opacować spójną historię. Niestety nie wszystkie z tych opowieści kończą się happy-endem. Artykuł można przeczytać na moim blogu, albo na Echu Żyrardowskim.

LINK

Archiwalne gazety o Żyrardowie i książka o plombach towarowych

Przygotowałem kolejne zestawienie ciekawych archiwalnych artykułów z gazet. Tym razem padło na Żyrardów, gdyż podobnie jak w przypadku Wiskitek można odnaleźć wiele ciekawych tekstów. Z racji odległości tych 2 miast są one niekiedy ze sobą powiązane. Ułożoną chronologicznie listę wraz z linkami do gazet zmieszczam tutaj: LINK. Na pewno będę jeszcze chciał kontynuować ten temat, gdyż te artykuły są dobrym materiałem do przygotowania ciekawych tekstów i przedstawienia świetnych historii.

Przy okazji otrzymałem właśnie nową książkę częściowo związaną z historią Żyrardowa. Jest to pozycja "Ołowiane plomby towarowe" Jakuba Mrówczyńskiego. Ten katalog pokazuje jakie to ciekawe artefakty z przeszłości można jeszcze znaleźć na terenie miasta. Oprócz masy zdjęć i opisów można tam znaleźć krótkie wzmianki dot. lokalnej historii. Jak sam autor pisze, w przyszłości będzie można się spodziewać kolenych opracowań. Książka polecana lokalnym historykom i zainteresowanym tym tematem. Więcej na temat poszukiwań autora można znaleźć na jego profilu FB: LINK. Tam również podano szczegóły, gdzie nabyć książkę.

źródło: zdjęcie własne

Podsumowanie 2024

 Nowy rok, więc czas na nowe podsumowanie. Poniżej lista niektórych dokonań:

- napisanie kilku artykułów dot. Wiskitek i okolic, które pojawiły się na blogu i Echu Żyrardowskim

- kontynuacja tworzenia zestawienia urodzeń z Bolimowa 1737-1808

- zgromadziłem kilka nowych książek

- uzupełniłem kilka braków w drzewku genealogicznym

- dodałem nowe opracowania (np. o notariuszach) do działu Artykuły

- stworzyłem nowy dział parafie

- dalej grzebałem w starych gazetach

Jeżeli chodzi o indeksację, to nic praktycznie nie zrobiłem. Zacząłem aktualizować zgony z Wiskitek 1917-1922 (na podstawie udostępnionych ksiąg metrykalnych), ale temat utknął z braku czasu i chęci. Ilość moich indeksów wręcz nawet się zmniejszyła, gdyż część indeksów została zastąpiona nowszymi, przygotowanymi przez innych autorów.

ilość zindeksowana w danym roku / suma wszystkich indeksów

indeksy 2023  134  / 47869

indeksy 2024  ?  / 47325

Co do planów na nowy rok, to na pewno mam zamiar kontynuować rozpoczęte inicjatywy. Żadnych konkretnych celów sobie nie stawiam. To się pewnie zmieni, jak dzieci podrosną i będę miał więcej czasu na hobby.

Stare teksty dot. Łowicza i okolic

Kilka lat temu, gdy często udzielałem się na grupie FB: Łowickie korzenie, utworzonej przez mojego znajomego Michała Sianoszka, napisałem tam pare ciekawych tekstów. Dotyczyły one histori związanej z mieszkańcami Łowicza i okolic. Grupa jest nadal dostępna i teksty również, natomiast nie każdy tam zagląda, więc stwierdziłem, że co ciekawsze pozycje warto przenieść na bloga.

Także zapraszam do lektury 3 tekstów, które można znaleźć tutaj: LINK

Maria Nietrzebka - artykuł

Kilka lat temu przygotowałem na blogu opis nazwiska Nietrzebka. W tamtym roku go aktualizowałem.  Tworząc ten opis natrafiłem wtedy na informacje o niejakiej Marii Nietrzebce. Będąc ciekawy kim była zebrałem trochę interesujących materiałów, które wtedy opublikowałem. Jakiś czas temu szukając innych danych natrafiłem na więcej wzmianek o tej osobie. Postanowiłem zebrać to w całość i wyszedł z tego nowy artykuł. Zainteresowanych historią Marii Nietrzebki zachęcam do jego lektury na Echu Żyrardowskim: LINK. Była to ciekawa postać, której rodzina wywodziła się z Kozłowic i prawdopodobnie w jakimś stopniu była skoligacona z moimi przodkami.

Dodatkowo podaję LINK do materiału uzupełniającego cały artukuł.

Niebawem postaram się wrzucić kolejne informacje na bloga, jak uda mi się skończyć to co sobie zaplanowałem.

Krótki artykuł o pastorach z Wiskitek

Tym razem przygotowałem "krótki" artykuł o postaciach pastorów ewangelickich z Wiskitek. Szukając różnych materiałów natrafiłem ciekawe wzmianki o nich, dlatego też postanowiłem napisać osobny tekst. Niestety nie natrafiłem na zdjęcie kościoła ewangelickiego, który już nie istnieje. Może kiedyś gdzieś uda się je odnaleźć, o ile takowe się zachowało. W każdym razie zapraszam do lektury tego artykułu, który pojawił się kilka dni temu na Echu Żyrardowskim. Ten oraz inne moje artykuły można znaleźć tutaj: LINK.

Nowe informacje o Janie Urbanku

Co prawda od wydania książki o Janie Urbanku mięły już ponad 2 lata, to i tak co jakiś czas trafiam na wzmianki o nim w różnych źródłach. Po tym czasie udało mi się trochę zebrać, więc postanowiłem to umieścić w formie artykułu uzupełniającego książkę. Zapewne jeszcze za jakiś czas znowu coś znajdę, a wtedy postaram się zaktualizować ten nowy zbiór danych. Do krótkiego artykułu, zawierającego nowe treści odsyłam tutaj: LINK

Gazety o Wiskitkach #4

Zacząłem przeglądać kolejne strony zawierające archiwalne gazety. Skupiłem się głównie na polonie oraz bibliotekach cyfrowych. Jest tam masa archiwaliów. Na niektórych stronach są dobre wyszukiwaki, pozwalające wyszukiwać frazy z treści tekstu. To ułatwia wynajdywanie odpowiednich. W ten sposób udało mi się opracować kolejną listę ciekawych gazet z artykułami dot. Wiskitek. Zapraszam do lektury:

Znalazłem też trochę nowych artykułów o mojej rodzinie, dorzuciłem do tego poprzednie zestawienie i tak oto powstała nowa lista: link