Maria Nietrzebka - artykuł

Kilka lat temu przygotowałem na blogu opis nazwiska Nietrzebka. W tamtym roku go aktualizowałem.  Tworząc ten opis natrafiłem wtedy na informacje o niejakiej Marii Nietrzebce. Będąc ciekawy kim była zebrałem trochę interesujących materiałów, które wtedy opublikowałem. Jakiś czas temu szukając innych danych natrafiłem na więcej wzmianek o tej osobie. Postanowiłem zebrać to w całość i wyszedł z tego nowy artykuł. Zainteresowanych historią Marii Nietrzebki zachęcam do jego lektury na Echu Żyrardowskim: LINK. Była to ciekawa postać, której rodzina wywodziła się z Kozłowic i prawdopodobnie w jakimś stopniu była skoligacona z moimi przodkami.

Dodatkowo podaję LINK do materiału uzupełniającego cały artukuł.

Niebawem postaram się wrzucić kolejne informacje na bloga, jak uda mi się skończyć to co sobie zaplanowałem.

Gdzie jest krzyż?

Stare Kozłowice to wieś położona obok Wiskitek (woj. mazowieckie). Od około 1790 roku zamieszkiwali ja moi bezpośredni przodkowie po mieczu. Wtedy były po prostu tylko Kozłowice. Najstarsza pisemna wzmianka o tej wsi sięga roku 1380 - źródło. Około 1864 roku zaczęto rozróżniać Stare i Nowe Kozłowice (informacja z metryk). Te pierwsze mieszczą się na drodze między Wiskitkami, a Żyrardowem. Jak dowiedziałem się kiedyś z książki Ewy Adamiak-Pawelec "Stare Kozłowice dawniej i dziś" na posesji moich przodków znajdował się krzyż. Było to jedno z 4 takich miejsc w całej wsi. Przyjeżdzając na Wszystkich Świętych często go mijałem, gdyż stał przy samej drodze.

Kilka dni temu dowiedziałem się, że krzyż ten został usunięty. Ktoś pociął go na kawałki piłą spalinową. Według artykułu zamieszczonego w Życiu Żyrardowa toczy się postępowanie w tej sprawie. Mieszkańcy wsi stracili swoje miejsce kultu i spotkań, i to niedługo przed majówkami. To tyle jeżeli chodzi o bieżące fakty.

Próbowałem dowiedzieć się nieco o historii tego krzyża. Niestety z racji odległości ciężko jest dotrzeć do właściwych źródeł i osób. Składając do kupy relacje od Pana Bogdana Jagiełły (historyka) , Pani Justyny Sydry (regionalistki), czy mojej dalszej rodziny dowiedziałem się, że ten krzyż stał we wsi od bardzo dawna.  Był oczywiście kilkukrotnie wymieniany i przestawiany. 

Podobno kiedyś znaleziono pod nim także szczątki ludzkie. Prawdopodobnie pochodziły z czasów powstania styczniowego, bądź którejś z wojen. Dokładniejsza wzmianka jest w rękopisie Zenona Dębowskiego, do którego nie udało mi się niestety dotrzeć.

Natomiast w 1964 roku krzyż po raz kolejny odnowiono i przestawiono na wydzielony kawałek działki Jana Fryni. Drewno pochodziło z dębu ściętego na posesji Nietrzebki. 

Krzyż ten stał aż do 8 kwietnia 2024 roku. Co roku mieszkańcy wsi modlili się przy nim. Jak się potoczą dalsze losy tej sprawy? Na ten moment nie wiadomo. Jeżeli dowiem się czegoś nowego, bądź ustalę więcej szczegółów dot. historii krzyża to zaktualizuję ten post.

Zdjęcia krzyża z 2019 roku

źródło: własne

W międzyczasie znalalazłem trochę czasu, aby usiąść do aktualizacji indeksów z Wiskitek. Na razie ukończyłem zgony z 1917 roku. Niebawem wezmę się za kolejne lata.

Aktualizacje na blogu

Robię ostatnio porządki w danych genealogicznych ponieważ szykuję się do wydruku zaktualizowanego drzewka. Dodatkowo chcę również wydrukować drzewko ze strony mamy. To będzie prezent na 100 urodziny babci w sierpniu. Przy okazji zdobyłem dostęp premium do MyHeritage. Tam jak tworzyłem drzewko na podstawie moich danych wyszło mi kilka nieścisłości. W związku z tym musiałem poprawić niektóre opisy na blogu. Tak więc zaktualizowałem:

- opis nazwisk Jaroń/Adamiak

- opis nazwiska Nietrzebka + zestawienie

- Kozłowice zestawienie

Przy okazji wrzuciłem też zaktualizowany plik urodzeń z Bolimowa. Niestety obecnie mam mało czasu, by móc go częściej aktualizować. 

Niebawem pewnie pochwalę się wydrukowanymi drzewkami. Czekam też na wyniki testu DNA z MyHeritage jaki wykonałem babci.

Lepiej późno niż później

W końcu po ponad 1,5 roku skończyłem zestawienie dla wsi Kozłowice. Długo to trwało, gdyż było sporo danych do przerobienia. Ponadto zajmowałem się także innymi, krótszymi tematami. Dużo trudności miałem z dopasowaniem niektórych rodzin z powodu braku starszych metryk. Badanie korelacji między różnymi parami pochłaniało sporo czasu. Ukończone opracowanie zamieściłem tutaj. 

Przy okazji zrobiłem porządki w nazwiskach i artykułach. Już wszystko powinno być spójne. W razie błędów proszę o kontakt. Teraz będę mógł się skupić na kolejnych sprawach już bieżących.

Opracowanie wsi Kozłowice

Po dłuższej przerwie wrzucam w końcu opracowanie wsi Kozłowice. Jest już dostępne w dziale Artykuły. Jest to jeszcze wersja robocza. Muszę dokończyć sprawdzać śluby i zgony. Myślałem, że szybciej uda mi się z tym uwinąć lecz sporo rodzin ciężko było namierzyć. Oczywiście jest sporo znaków zapytania i takie pozostaną z racji braku starszych metryk. 

Przy okazji dowiadywałem się jak tam moje zamówienie na metryczki dowodowe przodków. Pod koniec ubiegłego roku wysłałem takie zapytanie do archiwum. Dostałem odpowiedź i jak się okazuje muszę jeszcze trochę poczekać. Poinformowali mnie, że do końca 2 kwartału tego roku zamówienie zostanie zrealizowane. Ciekawe czy cokolwiek znajdą?

Idąc dalej za ciosem szykuję się jeszcze do próby wysłania zapytań o koperty dowodowe. Też ciekawy temat. Zainteresowanych odsyła do forum. Jak będę coś wiedział to dam znać w kolejnych postach. 

Z racji, że ostatnio mam mało czasu chwilowo nie planuję żadnych nowych indeksacji.

Przezwiska mieszkańców Jaktorowa i Kozłowic z 1496/1497 roku

Dzisiaj w moje ręce wpadła książka "Historia Jaktorowa i okolic do roku 1945" S.Kamińskiego. Kupiłem ją na urodziny tacie i przy okazji sam skorzystałem. Znalazłem tam kilka ciekawych wzmianek dot. historii Jaktorowa i okolic. Wśród nich był spis nazwisk jakie występowały we wsiach Jaktorów i Kozłowice w okresie ok. 1496-1497. Nie wiem czy te spisy są kompletne ale to co znalazłem podaję niżej. Niestety nazwiska są pisane po łacinie więc niektóre z nich ciężko jest rozszyfrować. Autor zebrał te informacje z PRZEZWISKA mieszkańców wsi starostwa sochaczewskiego r. 1496 i 1497 / Adam Wolff // Onomastica 1979, R.24, s.161-167  , także jeżeli ktoś z czytających ma tą pozycję to proszę o kontakt. Podejrzewam, że te dane pochodzą z jakiś akt z AGAD lecz niestety nie znam dokładnych namiarów.

Jaktorów:

Bank, Bąbol, Caldynek, Chromi, Clossek, Coran (Kuran?), Coranowa, Cordiyalowa (Kordiał), Corithowicz, Cossac, Cowal, Crolewycz, Cruk, Czmycz, Czwyklycz, Dudek, Gawron, Gąssyor, Goschka, Gracz, Jandral, Jarolthowicz, Jordan, Lada, Ligąnza, Lukowycz, Migatek, Motowaski, Nowak, Ogygyel (Ogidel), Ossowska, Pholfas, Pisczek, Prolath, Prussky, Przikvczycz, Pygyel, Sakowa, Salomon, Schichonek, Strzałkowski, Szalobi, Syckacz, Thiczka, Thurek, Tracz, Truchon, Wrobl, Wstomp, Vanthuchlok, Viachowa, Voyevoda, Vyąchowycz, Zelasko

Kozłowice:

Nyetrzeba (Nietrzebka), Pelka (Pałka?), Pyąnthek (Piątek), Ozymek, Climek, Nadolo, Colaczek (Kołaczek), Kanya, Cosmyder, Rospara, Clymkowycz, Stanyo (Stanio), Nassathka (Nasiadko)

aktualizacja (06.02.2020):

Materiały z 'Onomastiki' są dostępne online w zasobach AGAD:

https://szukajwarchiwach.pl/1/7/0/3/48#tabJednostka
oraz inne woj. rawskiego: https://szukajwarchiwach.pl/1/7/0/3?filtr=raws#tabJednostki

Grudniowe wieści

Ostatnio miałem trochę więcej czasu więc wróciłem do indeksacji. Tym oto sposobem skończyłem opracowanie zgonów z parafii Piątek. Niestety nie znalazłem interesujących mnie zgonów z rodziny Mau, a przynajmniej tych, które chciałem znaleźć. Aktualnie nie mam nowych tropów więc skupiłem się na indeksacji Grodziska Mazowieckiego. Tym razem zgony 1810-1825. Wierzę, że tam jeszcze można znaleźć trochę ciekawostek. Materiał 1810-1812 już wysłałem więc niebawem się ukaże. Jak znajdę więcej czasu i motywacji to wrócę do opracowania rodzin z Kozłowic (coś na wzór tych z Drzewicza), bo mam to już rozgrzebane. Potem nowy rok i trzeba będzie pomyśleć o kolejnych wyzwaniach. 

Drzewicz - zestawienie mieszkańców wsi

Witam po dłuższej przerwie spowodowanej brakiem czasu. Tym razem opracowałem ciekawe zestawienie mieszkańców wsi Drzewicz w latach 1754-1800. Była to wieś moich przodków. Próbując ustalić rodzinne koligacje zmuszony byłem rozpisać jej mieszkańców. Przy okazji powstało z tego kompletne opracowanie na podstawie indeksów urodzeń/małżeństw/zgonów, które dotyczyły tej wsi. Należy podkreślić, że było to trudne gdyż w 1776 wieś ta została odłączona od Wiskitek i włączona do parafii Szymanów gdzie nie mam dostępu do zdjęć (są w AD Łowicz). Na podstawie posiadanych materiałów i indeksów rozpisałem wszystkie rodziny jakie zamieszkiwały tą wieś do 1800 roku. Całość w pliku Excel załączam w krótkim artykule. Jeżeli ktoś z Was miał tam przodków to takie zestawienie będzie dla niego cennym materiałem bogatym w daty oraz połączenia rodzinne. 

Przy okazji poprawiłem trochę niektóre opracowane nazwiska (uzupełniłem braki bądź nieaktualne linki). W planach mam jeszcze podobne opracowanie dla wsi Kozłowice (jak dla Drzewicza) o ile czas i chęci pozwolą. 

Wybrańcy

Przeglądając kolejne materiały dostępne on-line na stronach AGAD trafiłem na ciekawe wzmianki o mianowaniu wybrańców w kilku mazowieckich wsiach w pobliżu Wiskitek. Takie informacje mogą stanowić dodatkowe źródło danych poza metrykalnych o przodkach. W moim przypadku trafili się przodkowie z Jaktorowa. Zachęcam do przeczytania krótkiego artykułu gdzie umieściłem również linki do tych materiałów. 

Księgi referendarii koronnej ciąg dalszy - Kozłowice

Zgodnie z zapowiedzią przygotowałem kolejny artykuł na podstawie znalezionych materiałów w księgach referendarii koronnej i AGAD. Opisany spór dotyczy gromady z Kozłowic i Andrzeja Ogińskiego.  Sytuacja dotyczy już czasów, z których zachowały się metryki. Zainteresowanych odsyłam do działu artykuły. Znajdziecie tam trochę informacji o mieszkańcach tej wsi.

Informacje z ksiąg referendarii koronnej

Po przeczytaniu książki o Kozłowicach zainteresowałem się bardziej poza metrykalnymi źródłami danych. Niestety wszelkie wojny i konflikty zbrojne, które przetoczyły się przez Polskę, pozostawiły po sobie nieodwracalne straty jak np. zniszczenia archiwaliów i innych zbiorów historycznych. W przypadku rejonu Sochaczewa i Rawy Mazowieckiej zachowanych materiałów jest bardzo mało. Nie mniej te, które nadal istnieją zawierają ciekawostki, których nie znajdziemy w księgach metrykalnych. Korespondując z autorem 2 rozdziału książki - Bogdanem Jagiełło (znany historyk publikujący na łamach Echa Żyrardowa) dowiedziałem się o przypadku rodziny Piątków. Toczyli oni spór z posesorem wsi Sokule w 1725 roku (parafia Wiskitki). Spór ten został wzmiankowo opisany w księdze referendarii koronnej z czasów saskich T.1 1698-1732. Natomiast na stronach AGAD znalazłem skany tej sprawy. Zainteresowanych historią rodziny Piątków zapraszam do przeczytania krótkiego artykułu.

Oprócz tej historii jest jeszcze kolejna dot. mieszkańców Kozłowic, o której napiszę następnym razem.

Rodzeństwo mojego 2x pradziadka Jana Frynia

Poszukiwania zdjęć wśród dalekiej rodziny przyniosły nieoczekiwane rezultaty. W lipcu udało mi się skontaktować z potomkami wywodzącymi się z linii mojego 3x pra dziadka Jakuba Frynia. Dla przypomnienia był on 2x żonaty i spłodził łącznie 13 dzieci. 8 synów i 5 córek, z czego na pewno 2 dzieci zmarło za młodu, a los części z nich nie jest mi znany.

W każdym razie otrzymałem zdjęcia 2 córek Jakuba, pochodzących z tego samego małżeństwa co mój 2x pra dziadek Jan.

Julianna Frynia 1885-1981. Przeżyła prawie sto lat. w 1910 roku wyszła za Stanisława Mońka. Prawdopodobnie mieszkała w Żyrardowie gdyż tam znajduje się jej grób. Poniżej jej zdjęcie wraz z mężem (niestety słabej jakości).

Natalia Frynia 1878-1944. Z tego co wiem mieszkała dalej w Kozłowicach Starych skąd wywodził się jej ojciec Jakub. Wyszła za maż za Antoniego Adamiaka  w 1900 roku. Niestety dosyć wcześnie została wdową, bo Antoni zmarł w 1923 roku. Na szczęście udało jej się wychować dzieci, o których nawet jest wzmianka w książce "Stare Kozłowice dawniej i dziś".

Mam nadzieję, że uda mi się nawiązać kontakt z resztą rodziny i zdobyć jeszcze kilka zdjęć.

Stare Kozłowice dawniej i dziś

Szukając różnych materiałów poza metrykalnych związanych z Wiskitkami i okolicznymi wioskami trafiłem na prawdziwą perełkę. W 2018 roku nielicznym nakładem ukazała się monografia wsi Stare Kozłowice. Książka została opracowana przez Panią Ewę Adamiak-Pawelec, niegdyś mieszkankę tej wsi. Autorka zebrała wszelkie materiały od lokalnych mieszkańców (zdjęcia, historie itp.) i na tej podstawie powstała książka. Oprócz dziejów lokalnej społeczności są też biogramy rodzin Starych Kozłowic. Co prawda zamieszczone drzewka maksymalnie sięgają końcówki XIX wieku,  lecz są bogate w dane z ostatniego stulecia oraz zdjęcia. Sam znalazłem tam opis potomków brata mojego pra pra dziadka (niestety bez zdjęć). Dla szukających informacji o rodzinach z tej miejscowości pozycja obowiązkowa. Można jeszcze chyba ją kupić u syna autorki w Żyrardowie. W razie potrzeby mogę przesłać namiary. Szkoda, że nie ma więcej takich książek dot. rejonu Wiskitek.